Nog een kleine aanvulling van mijn kant. Klokken restaureren is toevallig een hobby van mij, en dan ontkom je er niet aan om wat meer over tandwielen en de theorie er achter te leren.
Zoals Rudi schrijft verlaagd meer tanden op het aangedreven wiel theoretisch de snelheid van het aangedreven wiel, alleen kun je dat niet zo maar straffeloos doen. De tanden van het drijvende wiel en het aangedreven wiel moeten op elkaar afgestemd zijn. In feite doen de tanden niets meer dan onverzettelijk grip tussen de twee wielen vormen. Op de werkende diameter (die is iets kleiner dan de werkelijke diameter) moeten de wielen even snel lopen, net alsof het gewoon een frictie overbrenging is. De verhouding tussen de diameter van het drijvende wiel en het gedreven wiel bepalen de vertraging of de versnelling. De vorm van de tanden wordt in eerste instantie bepaald door het moduul, en in tweede instantie door het aantal tanden op het wiel. Het moduul is de diameter in mm/het aantal tanden, en beide tandwielen moeten tanden met de zelfde moduul hebben. Aangezien de as afstand bij dit experiment het zelfde blijft, blijft ook de werkende diameter van het gedreven wiel het zelfde. Zet je er nu meer tanden op, dan wordt het moduul waarmee ze gesneden worden kleiner en passen de tanden van het drijvende wiel niet meer goed tussen de fijnere tandjes van het aangedreven wieltje, met alle gevolgen van dien. (slijtage en tenslotte breuk) De enige manier dat je meer of minder tanden kunt gebruiken is door de as afstand te veranderen. Bij meer tanden moeten de asjes van de twee wielen verder uit elkaar, bij minder tanden juist dichter bij elkaar.
In het kort dus, kijk uit als je daar mee gaat spelen, niet bij elkaar passende wieltjes zullen of niet werken of op termijn ellende geven.
